Η χριστιανική θυσία.

Η χριστιανική λατρεία περιστρέφεται γύρω από μια θυσία διφορούμενη, γιατί ο Χριστός θεωρείται αφ’ ενός θεάνθρωπος, αφ’ ετέρου εκπροσωπεί το ζωικό βασίλειο, αφού ονομάζεται αμνός (αρσενικό πρόβατο) και μόσχος (μοσχάρι)¹ -δάνειο από τα Μυστήρια του Μίθρα και του φρυγικού Άτη, στα οποία θυσιαζόταν ταύρος και ακολουθούσε μετάληψη του σώματος και αίματός του-. Μετάληψη με θείο σώμα και αίμα ήταν επίσης μέρος των Κορυβαντικών και  Ορφικών μυστηρίων (ωμοφαγία ταύρου που συμβόλιζε το Διόνυσο-Ζαγρέα και οινοποσία). Γίνεται λοιπόν κατά την τέλεση του χριστιανικού μυστηρίου συμβολική ανθρωποθυσία και ζωοθυσία  με χρήση  κρασιού και  ψωμιού που αντιπροσωπεύει το σώμα και το αίμα του Χριστού. Ο Λέων Τολστόι στο μυθιστόρημά του «Ανάσταση»  αποκαλεί την  ευχή του ιερέα για τη μετατροπή του άρτου² και του οίνου σε σώμα και αίμα «ανόητη, φλύαρη και βλάσφημη μαγγανεία» και το μυστήριο απλό έθιμο και όχι θαυματουργική «μεταστοιχείωση», για την οποία δεν είναι σίγουροι κατά βάθος και οι ίδιοι οι παπάδες, εφόσον και μετά την ευχή τα υλικά παραμένουν αμετάβλητα.

…

¹«δάμαλις, τον μόσχον η τεκούσα» (Ακάθ. Ύμνος). Ο ταύρος ήταν σύμβολο ιερό για τους Ασσυροβαβυλώνιους, τους Αιγύπτιους, τους Πέρσες και τους κατοίκους της Μινωικής Κρήτης. Η εποχή της λατρείας του είναι γύρω στο 4.300-2.150 π.Χ. Πέρασε στον ιουδαϊσμό κι από εκεί στο χριστιανισμό κι έγινε έμβλημα του ευαγγελιστή Λουκά. Ο Μωυσής εγκαινίασε την «εποχή του Κριού» (2.150 π.Χ.–1μ.Χ) σκοτώνοντας όσους προσκυνούσαν το χρυσό μοσχάρι. Οι εβραίοι σαλπίζουν με κέρας κριού. Ο Ιησούς εγκαινίασε την εποχή των Ιχθύων, αλλά οικειοποιήθηκε τα τρία σύμβολα: μοσχάρι, αμνό και ιχθύ..

²Το έθιμο της θείας μετάληψης  σύμφωνα με τα 3 ευαγγέλια (Ματθ. κστ΄26-29, Μαρκ. ιδ΄22-25, Λουκά κβ΄17-20) θεσπίστηκε κατά το πασχαλινό Μυστικό Δείπνο, κατά το οποίο έτρωγαν  άζυμο ψωμί, όπως κανονικά θα έπρεπε να είναι το χριστιανικό πρόσφορο.